Witamina K2 – wybrać formę MK7 czy MK4?

Do codziennej suplementacji witaminy K2 częściej wybiera się MK-7, ponieważ dłużej utrzymuje się we krwi i występuje w typowych dawkach suplementacyjnych. MK-4 w dawce 45 mg jest w Japonii stosowana jako lek w leczeniu osteoporozy, a nie jako zwykły suplement diety.

MK7 czy MK4 – najważniejsze różnice

Obie formy należą do menachinonów, czyli związków określanych jako witamina K2. Różnią się budową łańcucha bocznego, co wpływa na ich wchłanianie i czas obecności w krwiobiegu.

Dlaczego MK-7 dłużej utrzymuje się we krwi?

MK-7 ma dłuższy okres półtrwania niż MK-4. W niewielkim badaniu z udziałem zdrowych Japonek jednorazowa dawka 420 µg MK-7 była wykrywalna we krwi do 48 godzin, podczas gdy MK-4 nie wykryto u uczestniczek. Po siedmiu dniach przyjmowania 60 µg dziennie MK-7 podniosła jej poziom we krwi u wszystkich badanych, a MK-4 nie wywołała takiego efektu.

To wyjaśnia, dlaczego MK-7 dobrze pasuje do codziennej suplementacji raz dziennie. Nie oznacza jednak, że wyższe stężenie MK-7 we krwi automatycznie przekłada się na większe korzyści zdrowotne. Badania farmakokinetyczne pokazują dostępność danej formy w organizmie, ale same w sobie nie dowodzą zapobiegania złamaniom, zawałom ani udarom.

Witamina K pomaga w prawidłowym krzepnięciu krwi oraz w utrzymaniu zdrowych kości. W organizmie uczestniczy między innymi w aktywacji osteokalcyny w tkance kostnej i białka MGP w ścianach naczyń. Badania nad tymi mechanizmami nie są jednak równoznaczne z potwierdzeniem, że suplement K2 leczy osteoporozę lub choroby układu krążenia.

MK-4 jako lek a MK-7 jako suplement

Największe nieporozumienie dotyczące wyboru MK-4 lub MK-7 wynika z porównywania ich dawek bez uwzględnienia zastosowania. 45 mg MK-4 to dawka farmakologiczna, czyli 45 000 µg. Nie należy traktować jej jako większej wersji typowej dawki suplementu.

Menatetrenon, czyli syntetyczna MK-4, był stosowany w Japonii jako lek przy osteoporozie. Wyniki badań nie są jednak jednoznaczne. Część prób sugerowała korzyści dotyczące kości, ale inne nie wykazały poprawy gęstości kości ani istotnego zmniejszenia liczby złamań. Przeglądy badań wskazują też na ograniczoną jakość części dostępnych danych.

MK-7 w suplementach występuje zwykle w dawkach 90–200 µg, a w badaniach dotyczących kości stosowano między innymi 180 i 360 µg dziennie. Takie dawki nie są zaleceniem dla każdej osoby. Europejski Urząd ds. Bezpieczeństwa Żywności ustalił wystarczające spożycie witaminy K na 70 µg dziennie dla dorosłych, ale wartość ta dotyczy całkowitej witaminy K w diecie, a osobnej normy dla menachinonów, w tym MK-7, nie ustalono.

Badania nad białkiem MGP i sztywnością tętnic uzasadniają dalsze badania nad witaminą K2, ale nie potwierdzają, że suplementy K2 leczą choroby serca lub zapobiegają zawałom.

Kto powinien uważać na witaminę K2?

Najważniejsze ostrzeżenie dotyczy osób przyjmujących leki przeciwzakrzepowe będące antagonistami witaminy K, przede wszystkim warfarynę i acenokumarol. MK-7 może zmieniać działanie tych leków i obniżać INR, czyli wskaźnik wykorzystywany do kontroli krzepliwości krwi.

W badaniu osób leczonych acenokumarolem już 10 µg MK-7 dziennie powodowało klinicznie istotne zmiany INR u części uczestników, a dawka 45 µg obniżała średni INR o około 40%. Typowe suplementy zawierają 100–200 µg w porcji, dlatego samodzielne rozpoczęcie takiej suplementacji może być ryzykowne.

Przed zastosowaniem witaminy K2 skonsultuj ją z lekarzem, jeśli:

• Przyjmujesz warfarynę, acenokumarol lub inny lek wpływający na działanie witaminy K.
• Masz zaburzenia krzepnięcia albo regularnie kontrolujesz INR.
• Masz chorobę wątroby, dróg żółciowych, trzustki lub zaburzenia wchłaniania tłuszczów.
• Rozpoznano u Ciebie osteoporozę i rozważasz dawkę MK-4 wyższą niż typowa dawka suplementacyjna.
• Jesteś w ciąży, karmisz piersią albo chcesz podać preparat dziecku.

Nie odstawiaj samodzielnie leku przeciwzakrzepowego i nie próbuj korygować jego działania suplementem. Przy zmianie suplementacji lekarz może zdecydować o dodatkowej kontroli INR.

Jak wybrać formę K2?

Jeśli szukasz preparatu do codziennej suplementacji, MK-7 jest zwykle bardziej logicznym wyborem niż MK-4. Dłużej utrzymuje się we krwi, jest dostępna w typowych dawkach suplementacyjnych i łatwiej znaleźć ją w preparatach przeznaczonych do stosowania raz dziennie, często przy posiłku zawierającym tłuszcz.

MK-4 może pojawić się w preparatach suplementacyjnych, ale sama obecność tej formy na etykiecie nie oznacza, że produkt odpowiada dawce leczniczej stosowanej w Japonii. Z kolei wysoka dawka, na przykład 5 mg, nie powinna być automatycznie uznawana za bezpieczną alternatywę dla dawki 45 mg stosowanej w leczeniu osteoporozy.

W preparatach złożonych sprawdź także ilość witaminy D3 i innych składników. Połączenie D3 z K2 jest przede wszystkim wygodą, a nie warunkiem skutecznego stosowania witaminy D. Osoby z hiperkalcemią, hiperkalciurią lub kamicą nerkową powinny ustalić suplementację D3 z lekarzem.

Witamina K2 MK7 czy MK4 – decyzja w skrócie

Wybierz MK-7, jeśli chcesz rozważyć standardową suplementację witaminy K2 i nie przyjmujesz leków wpływających na krzepnięcie krwi. Jej dłuższe utrzymywanie się we krwi ułatwia stosowanie raz dziennie, ale nie jest dowodem, że każda zdrowa osoba potrzebuje suplementu.

MK-4 w dawce leczniczej pozostaw lekarzowi, zwłaszcza przy rozpoznanej osteoporozie. Nie porównuj 45 mg menatetrenonu z dawkami MK-7 liczonymi w mikrogramach, ponieważ są to różne konteksty terapeutyczne.

Jeśli przyjmujesz warfarynę lub acenokumarol, nie zaczynaj żadnej formy K2 bez uzgodnienia z lekarzem i kontroli INR.

---

Artykuł ma charakter informacyjny i nie stanowi porady medycznej. Suplementy diety nie leczą chorób ani nie zastępują zaleconego leczenia. W przypadku leków przeciwzakrzepowych, osteoporozy, ciąży, karmienia piersią lub chorób przewlekłych skonsultuj suplementację z lekarzem.